فيگوئروآ ( مترجم : غلام رضا سميعى )
147
سفرنامه دن گارسيا دسيلوا فيگوئروآ ( سفير اسپانيا در دربار شاه عباس اول ) ( فارسى )
همواره از اين گوشت ذخيرهء كافى داشتيم . اين گرازها را از كوهى در ده دوازده فرسنگى شيراز شكار مىكردند كه انباشته از درختهاى مازو و سقز است و آنگاه دژپيههاى چاق و خوب آنها را كه بسيار عالى و كباب شده بود براى ما مىآوردند . اين كوه جزء سلسله جبالى است كه تا جادهء شوشتر كه شوش قديم است ، كشيده شده است . هواى اين كوهها خشك و سرد است و به همينسبب گوشت گرازها چنان خنك است كه مىتوان بدون نمكزدن - چند روز آنها را نگاهداشت . گوشت نمك سود اين گرازها بسيار لذيذتر از گرازهاى نمكسود اروپاست . مزهء بسيار خوب و بوع مطبوع دارند و سخت چاق و چلهاند و چون شهرت يافته بود كه گوشت گراز مورد علاقهء ماست و به مقدار زياد مصرف مىكنيم ، مقادير زيادى از اين گوشت برايمان مىآوردند . براى آورندگان نيز معاملهاى پرسود بود زيرا اولين شكارچى يك اكو « 117 » و ديگران بيست و پنج تا سى سل « 118 » از ما دريافت كردند . همانطور كه گفتيم مقدار گوشت بقدرى زياد بود كه نوكران و ستوربانان نيز به اندازهء اربابان از آن بهرهمند مىشدند . اما حاصلخيزى و فراوانى نعمت بيشتر از وجود انواع لبنيات معلوم مىشد . شير را معمولا ترش مىكنند و اين شير ترشيده همچون خامه غليظ است زيرا ايرانيان و عربها نه تنها شير ترش را سالمتر مىدانند بلكه به همان اندازه كه شير ترش در ذائقهء اشخاصى كه بدان عادت ندارند نامطلوب است نزد آنها خوشمزه و لذيذ است . « 119 » از شكر نيز خوراكيهاى بسيار مىسازند از قبيل هر نوع مرباى جامد يا مايع ، و بازارهائى مخصوص فروش اين نوع خوردنيهاست . غالبا در مربا عسل به كار مىبرند تا دوامش بيشتر باشد . در شيراز عسل فراوان است . عسل ناحيهء فارس بسبب وجود انواع درخت ميوه كه شكوفههاى آنها به جنس عسل كمال مىبخشد ، سفيد رنگ است بطورىكه شانههاى موم پس از بيرون شدن از كندو براى سفيدشدن نيازى به تابش آفتاب ندارند .
--> ( 117 ) ecu ( 118 ) sol ( 119 ) گويا مقصود از شير ترش دوغ باشد . - م .